GLAS JAVNOSTI  

 

I n t e r n e t   i z d a n j e
Subota, 1. 10. 2005.

 
 

Glas javnosti 24 sata sa Vama... najnovije vesti iz zemlje i sveta...

vesti dana

arhiva

vaša pisma

istorijat

redakcija

kontakt

pomoć

pišite nam


Neiskorišćeni potencijali najduže srpske reke

Velika Morava čeka brodove

Umesto ostvarenja sna o parobrodima, obalu reke preplavili bageri za eksploataciju najboljeg šljunka u Evropi

JAGODINA - Pomoravski okrug sa 135.000 hektara obradivih površina uz Veliku Moravu mogao bi da postane rezervoar zdrave hrane za Evropu i više od toga, ako bi se potencijali najduže srpske reke, duge 217 kilometara od Stalaća do uliva u Dunav, iskoristili kako treba - piše Tanjug.

Regulacijom njenog toka ne bi dobila samo poljoprivreda kroz navodnjavanje - koje je sada manje od dva odsto obradivog zemljišta - i izgradnju ribnjaka, već i industrija građevinskog materijala eksploatacijom šljunka.
Pravilnom i kontrolisanom eksploatacijom šljunka, koji je prema oceni stručnjaka najbolji u Evropi, korito reke bi se pripremilo za plovnost, čime bi Velika Morava postala vodeni most između Beograda i Soluna, odnosno vodena transverzala od Severnog do Sredozemnog i Crnog mora i ostvarenje vekovnog sna o belim lađama koje "jedre Rajnom, Majnom, Dunavom, Moravom i Vardarom do Egejskog mora". To bi doprinelo i bržem razvoju turizma u ovom delu Srbije.

Izgradnjom te "transverzale", koju stručnjaci zovu i "moravsko-vardarska", oživela bi prehrambena industrija, a status srpskih gradova uz Veliku Moravu bi se promenio.

Požarevac, Velika Plana, Svilajnac, Ćuprija, Paraćin, Niš, Leskovac, Vladičin Han, Vranje i Bujanovac postali bi lučki gradovi, sa razvijenim rečno-pomorskim vezama sa svetom, ocenjuju stručnjaci i napominju da bi taj put bio jedini pravi izlaz Srbije na svetska mora.

Za uređenje Velike Morave i njenih pritoka, koje su neretko zbog neizvršene regulacije toka uzrok velikih poplava u Pomoravlju, živo su zainteresovani i ekolozi. Oni tvrde da je nekontrolisana eksploatacija šljunka dovela do "opasnog narušavanja prirodnog izgleda obala, a korita reke pretvorena su u brojne kratere", čime je došlo do ugrožavanja brojnih biljnih i ćživotinjskih vrsta koje vekovima žive u reci i uz nju, dovelo bi do seobe riba, ali i ozbiljno ugrozilo neke mostove i objekte na reci.

Prema jednom dokumentu koji se čuva u Istorijskom arhivu u Jagodini, prvi put je pitanje plovidbe Moravom pokrenuto 1841. godine "kada su četiri poštanske lađe prošle do Ćuprije". Tada je predloženo da se "Morava premeri i mogućnost plovidbe na istoj izuči". Tri godine kasnije osnovano je srpsko-francusko parobrodsko društvo za plovidbu na Dunavu, Savi i Moravi, a 1859. godine knezu Milošu Obrenoviću obratila se jedna francuska kompanija s molbom za isključivu dozvolu "za vreme od 30 godina plovidbe parobrodom na Moravi".

Ugovor je sklopljen 1860. godine, ali je raskinut 1864. pošto je knez uvideo da se ta kompanija ne interesuje mnogo za plovidbu već za eksploataciju rudnika i prodaju francuske soli u Srbiji, zapisali su hroničari toga vremena.

D. A.


vesti po rubrikama

^Srbija

Velika Morava čeka brodove
Ponovo se odlaže završetak novosadskog porodilišta
U Babušnici i dalje traju nesporazumi zbog razvojnih projekata
Aleksandrovačka "Vino Župa" posle privatizacije
Kao na tajnoj večeri
Herijeta iz našeg sokaka
I dalje najjeftinije ulje
Utrostručena proizvodnja
Bez "fiće" nema duvana
   
 


     


FastCounter by LinkExchange