[an error occurred while processing this directive]  

[an error occurred while processing this directive]  

I n t e r n e t   i z d a n j e

Utorak, 9. 3. 2004.

 
 
[an error occurred while processing this directive]

vesti dana

arhiva

vaša pisma

istorijat

redakcija

kontakt

pomoć

pišite nam


Uzroci raspada Jugoslavije (50)

Slovenija "pod

vlašću Beograda"

Govorili su da je srpsko rukovodstvo zatrovano ambicijama

Isticano je kako Slovenija nije bila slobodna ni u Kraljevini Jugoslaviji, dok je u Titovo vreme bila "pod vlašću Beograda" i "neprestano na drugom kraju telefonske žice koja je vodila do Centralnog komiteta SKJ". Nacionalistički krugovi i lideri Slovenije bili su posebno osetljivi na stalno mešanje federalnih organa u unutrašnje poslove republike i smatrali kako je srpsko rukovodstvo zatrovano velikodržavnim ambicijama.

JNA im vratila teritorije

Odnosi su se naročito iskomplikovali nakon ekonomskog bojkota slovenačke robe, koji je krajem 1989. uvela Srbija kao odgovor na zabranu Slovenaca da Srbi i Crnogorci sa Kosmeta organizuju protestni miting u Ljubljani. Ne malo protivljenje doživela je i odluka federacije da iz opticaja povuče 18,2 milijarde dinara, što je imalo krupne posledice po privredu u svim republikama, pa i u Sloveniji.

Voren Cimerman, bivši američki ambasador u Jugoslaviji, piše kako su se odnosi među jugoslovenskim republikama počeli pogoršavati 1989. godine i kako su oni bili najgori između Slovenije i Srbije, premda je mnoštvo razloga da Slovencima bude stalo do Jugoslavije."Nakon Drugog svetskog rata, Jugoslovenska armija povratila je Sloveniji one delove koji su, prema tvrdnji Slovenaca, nakon Prvoga svetskog rata nepravedno pripali Italiji. Današnja nezavisna Slovenija jednu trećinu svoje teritorije duguje vojnim operacijama JNA protiv Italije. Jugoslavija je za Sloveniju bila i sigurno tržište za njene proizvode (ulje, nameštaj, kristal), koji bi teško izdržali konkurenciju na zapadnom tržištu" - piše Cimerman.

Napad na Miloševića

No, kako su Slovenci svoju republiku smatrali "zametkom zapadne demokratije", a uticaj Slobodana Miloševića postajao sve jači, Slovenci ne samo da su se sve više "udaljavali od komunizma", već su "izabrali i oružani put" i odlučili da "napadnu Miloševića, ne čekajući da ovaj njih prvi napadne" - piše bivši američki ambasador u Jugoslaviji.

Tokom 1990. i u prvoj polovini 1991. godine Slovenija je povukla niz poteza koji su vodili većoj samostalnosti - podnela je zahtev da slovenački vojni obveznici vojni rok služe isključivo na teritoriji Slovenije, kao i da jedinicama JNA, razmeštenim u Sloveniji, komanduju isključivo oficiri slovenačke nacionalnosti; iz naziva ove republike 8. marta 1990. izbačena je odrednica "socijalistička", a u julu iste godine slovenačka skupština donela je odluku kojom se jedinice Teritorijalne odbrane neposredno potčinjavaju vladi Slovenije; najzad, 2. jula 1990. slovenački parlament izglasao je Deklaraciju o nezavisnosti.

Ne priznaju savezne zakone

U svom dnevniku Borisav Jović navodi kako je još u avgustu 1990. Predsedništvu Jugoslavije podneo predlog za donošenje Zakona o odvajanju republika, ali Slovenci na to uopšte nisu reagovali. "Čvrsto su rešili da idu do kraja, makar to bilo i po cenu incidenata, sukoba i rata", o tom su čak raspravljali u parlamentu i razrađivali "sve moguće varijante - od nabavke oružja u inostranstvu, do oružanog otpora".

U oktobru 1990. Skupština Slovenije zaključila je da na njenoj teritoriji prestaje važiti dvadeset i pet saveznih zakona i da, ubuduće, nijedan savezni propis, bez odobrenja Skupštine, u Sloveniji nema zakonsku snagu. Istupajući u parlamentu, predsednik vlade Alojz Peterle istakao je da se "republika nalazi u odlučujućem i najsloženijem trenutku borbe za nezavisnost" i naglasio potrebu " donošenja svih temeljnih zakona koji su neophodni za funkcionisanje jedne samostalne, suverene i nezavisne države".

Piše: Jelena Guskova
Sutra: Slovenci sve spremili unapred


vesti po rubrikama

^feljton

17:14h

Istinom za Srbiju (35)

17:27h

Uzroci raspada Jugoslavije (50)

   


     


FastCounter by LinkExchange