[an error occurred while processing this directive]  

[an error occurred while processing this directive]  

I n t e r n e t   i z d a n j e

Nedelja, 12.01. 2003.

 
 
[an error occurred while processing this directive]

vesti dana

arhiva

vaša pisma

istorijat

redakcija

kontakt

pomoć

pišite nam


Pirot je jedini grad u Srbiji u kome je izvršen popis umetničkog blaga

Biste služe kao držači

U preduzećima slike nisu na mestu koje im pripada, već u podrumu,

magacinu, iza ormara, ispod stepeništa, te im preti ozbiljno oštećenje i uništenje

U Pirotu, u privatnim kolekcijama i u preduzećima ima dosta umetničkih dela koja uglavnom potiču iz prošlog veka, a najstarije su slike trojice ruskih slikara Šepčenka, Prokofjeva i Prutkova koji su u Pirotu živeli i radili između dva svetska rata. Prema rečima Radmile Vlatković, istoričara umetnosti i kustosta muzeja "Ponišavlja", Pirot je jedini grad u Srbiji u kome je izvršen popis umetničkih dela. Prilikom popisivanja umetničkog blaga, Vlatkovićeva je otkrila neka dela koja su bila zaturena u podrumima, skladištima, ispod stepeništa, za njihovo postojanje se nije znalo, a mnoga su oštećena neadekvatnim čuvanjem.

Takav je slučaj sa tri slike u temperi Radomira Antića, koje je pronašla u skladištu društvenog preduzeća "Dragoš". Nije se znalo da su to slike čuvenog umetnika, poreklom Piroćanca. Radmila Vlatković ih je dešifrovala, a kako su iz najranijeg perioda njegovog stvaralaštva, treba ih konzervirati i sačuvati. Bista, delo jednog od retkih pirotskih skulptora, na žalost, rano preminulog, u magacinu Pekarskog preduzeća koristi se kao držač.

Slike se mnogo bolje čuvaju u privatnim kolekcijama i Radmila Vlatković će popis izvršiti sledeće godine. - Zakonom o kulturnim dobrima regulisana su prava i obaveze Ustanova zaštite (zavodi i muzeji) sa ciljem da se pravilno zaštite umetnička, istorijska i druga dela. Muzej "Ponišavlja" kao i ostale institucije zaštite, ima obavezu u zaštiti pokrentih i nepokretnih kulturnih dobara, naročito onih koja su kategorisana i pripadaju delima od značaja, velikog značaja i izuzetnog značaja. U saradnji sa Zavodom za zaštitu spomenika kulture, naš Muzej štiti i obrađuje sakralne spomenike kao što su crkve i manastiri, istorijske spomenike, ali vodi brigu i o umetničkim delima - kaže Radmila Vlatković.

Dve godine Vlatkovićeva je vršila popis i kartotečku obradu umetničkih dela u Pirotu, u društvenim preduzećima, institucijama, javnim preduzećima, školama i ambijentalnim prostorima. - Evidentirala sam blizu 800 umetničkih dela različitih tehnika i kvaliteta. Najveći broj umetničkih dela ima Industrija odeće "Prvi maj" (167), zatim "Tigar" (146), zdravstvene ustanove (98), Pirotska banka (44), preduzeće "Sarlah" (29), SO Pirot (40), DP "Nišavska dolina" (20), dok u ostalim radnim organizacijama ima znatno manje - priča Vlatkovićeva.

Najveće zbirke umetničkih dela imaju dva najveća pirotska preduzeća "Prvi maj" i "Tigar". - Kao posebne vrednosti svakako treba izdvojiti mozaičke kompozicije u "Prvom maju" - Radomira Antića, Miće Popovića, Stojana Ćelića, Tanasija Stojića, Peđe Milosavljevića, Zorana Pavlovića...ali i skulpture u slobodnom prostoru, naročito one koje su kupljene na aranđelovačkim smotrama "Mermer i zvuci" - Kengira Azume, Dominika Labovia, Dušana Džamonje, Matije Vukovića, Jovana Kratohvila, Nebojše Mitrića, Jovana Soldatovića, Aleksandra i Tatjane Zarin, Milene Lah. Među značajnim delima treba pomenuti slike i grafika poznatih i priznatih autora među kojima su i oni koji nisu više među nama te je njihova materijalna i umetnička vrednost još veća.

Muzej da brine

Kako je stanje u umetničkom fondu Pirota alarmantno, Radmila Vlatković se nada da će odbornici SO Pirot doneti skupštinsku odluku po kojoj bi Muzej kao institucija zaštite mogao da preuzme brigu o najvrednijim pirotskim umetničkim delima.

"Tigar" ima ambijentalna rešenja (mozaike, skulpture i vitraže), ali ima i veliki broj slika i grafika - priča Vlatkovićeva.
Prema mišljenju kustosa Radmila Vlatković, po umetničkom blagu kojim raspolaže Pirot se može porediti sa mnogo većim gradovima u Srbiji. Zbog procesa privatizacije koji je počeo i u mnogim pirotskim preduzećima potrebno je izvršiti materijalnu procenu umetničkih dela. "Eventualna prodaja slika i skulptura mora ići nezavisno od prodaje proizvodnih pogona i zgrada, jer njihova umetnička i istorijska vrednost često prevazilazi samu vrednost zgrada. Do sada nismo imali zahteve za procenu vrednosti umetničkih dela", kaže pirotski kustos.

Ipak u mnogim preduzećima umetnička dela se na čuvaju adekvatno. - Na terenu smo zatekli, na žalost i oštećena platna. Slike, grafike i tapiserije su sa dosta prašine, neka platna mehanički oštećena, izvitoperena od neadekvatne temperature i loših klimatskih uslova, izbledela od sunca, ispucala po površini i zbog toga je potrebna hitna konzervacija i restauracija. Dela često u radnim kolektivima nisu na mestu koje im pripada, već u podrumu, magacinu, iza ormara, ispod stepeništa, te im preti ozbiljno oštećenje i uništenje. Mnogo je zato umesnije dati ova dela Muzeju na čuvanje kako bi grad sačuvao svoje umetničke vrednosti - kaže Radmila Vlatković.

A.Mitković


vesti po rubrikama

^ljudi i događaji

15:18h

Pirot je jedini grad u Srbiji u kome je izvršen popis umetničkog blaga

15:42h

Reporter "Glasa" proverio zašto su knjige o seksu među najtraženijim na Božićnom sajmu knjiga

16:05h

Policajac iz Kruševca koji je napravio spisak "neprijatelja" - vratio se kući

16:25h

Plakati koji govore

 

 


     


FastCounter by LinkExchange