[an error occurred while processing this directive]  

[an error occurred while processing this directive]  

I n t e r n e t   i z d a n j e

Subota, 2. februar 2002.

 
 
[an error occurred while processing this directive]

vesti dana

arhiva

vaša pisma

istorijat

redakcija

kontakt

pomoć

pišite nam


Zrenjanin - Tu su vekovima živeli zajedno Mađari, Nemci, Turci i Srbi

Grad na Begeju

Tekstovi: Nadica Jakovljev   
Miroslav Stajić   
Foto: M. Čubranović   

Knjige starostavne kažu da je Zrenjanin ili Bečkerek nastao u prve dve decenije 14. veka. Istoričari procenjuju, na osnovu tzv. desetka, da je Zrenjanin u to vreme bio osrednje selo, koje su naseljavali mađarski kmetovi - jobadi. No, već u 15. veku Bečkerek postaje pretežno srpsko mesto. Naime, nakon poraza od Turaka u bici kod Nikopolja (1396), mađarski kralj Žigmund nalazi u Srbima štit za svoje teritorije.

On i srpski despot Stefan Lazarević krajem 1403. godine tako prave sporazum, prema kojem despot postaje vazal ugarskog kralja, dobivši zauzvrat u posed Bečkerek i zvanje velikog župana Torontalske županije. Pod tursku vlast Bečkerek pada koncem septembra 1551, da bi se barjak osmanlija vijorio punih 165 godina, odnosno sve do 1717, kada u varoš ulazi austrijski princ Aleksandar od Vitemberga. Povlačenje turske vojske i življa iz Banata ostavilo je opustošenu zemlju bez radne snage koja bi je obrađivala i plaćala porez, tako da je bečki dvor, pod čiji je plašt Banat došao 1718, sve činio da se ovaj prostor naseli.

Prva kolonizacija trajala je od 1718. do 1724. godine, kada u Bečkerek stižu uglavnom Nemci, ali i Srbi, nakon rasformiranja Potiske vojne granice. Narednih godina grad na Begeju naseljavaju i Rumuni, Italijani, Francuzi, pa čak i Španci. Grad je gotovo uništen u velikom požaru 1807, ali se ipak brzo oporavio, čemu je dosta doprineo i izuzetno živ vodeni saobraćaj na Begeju, tako da je već 1839. izgrađeno pozorište, 1846. počela je da radi gimnazija, a 1847. otvorena je i prva gradska štamparija.

Nakon revolucionarne 1848/49. godine sama varoš postala je sedište novoobrazovane oblasti "Vojvodstvo Srbija i Tamiški Banat", i to će ostati sve do ukidanja Vojvodine 1860. godine. Iz granica Austrougarske Bečkerek praktično izlazi 17. novembra 1918, kada je u varoš ušla pešadijska brigada srpske vojske pod komandom pukovnika Dragutina Ristića, a zvanično 25. novembra, kada Velika narodna skupština Srba, Bunjevaca i ostalih Slovena donosi u Novom Sadu odluku o priključenju Vojvodine Kraljevini Srbiji.


vesti po rubrikama

^Srbija u 21. veku

Zrenjanin

15:00h

Zrenjanin - Tu su vekovima živeli zajedno Mađari, Nemci, Turci i Srbi

15:05h Menjao ime shodno političkim prilikama: Od Bečkereka do Petrograda
15:15h U begejski kanal dnevno se izlije 11 tona otpadaka
15:25h Medijska slika - tri televizije, dva radija, jedan nedeljnik
15:30h Mirko Čežek, predsednik SO Zrenjanin: Donatori nas zaobilaze
15:40h Pozorište "Toša Jovanović" osvojilo dosad 243 nagrade
15:50h U okolini ribnjaka "Ečka" prirodni rezervat ornitofaune
   


FastCounter by LinkExchange