Sile Osovine su do 16. aprila slomile sve važne tačke odbrane, a kralj i članovi vlade Jugoslavije nisu imali drugi izbor nego da, pošto su snagama u zemlji dali uputstva za predaju, napuste zemlju i krenu ka Grčkoj. Tako je 16. aprila 1941. godine, deset dana posle napada Nemačke, Jugoslavija morala da se preda.

Tokom tih kobnih desetak dana, britanska obećanja pomoći se nisu nikad materijalizovala ili ispunila. U stvari, tokom nemačkih naleta na Jugoslaviju, nijedan britanski vojnik nije pritekao upomoć. Samo su, u nekoliko navrata, britanske vazdušne snage sarađivale sa jugoslovenskim kopnenim snagama u Dalmaciji i južnoj Srbiji. Uprkos svih obećanja Britanije i Sjedinjenih Država, Jugoslavija je u celini prepuštena sopstvenoj sudbini.

Kraj nemačkog pohoda na Jugoslaviju ostavio je otrežnjavajuće i uznemirujuće posledice u Sjedinjenim Državama. Brzi sunovrat Jugoslavije još jednom je pokazao da "nije ništa preostalo nego da demokratska društva pruže efikasnu pomoć žrtvama agresije". Američka obećanja o pomoći Jugoslaviji se nisu nikad materijalizovala, a čak i kada bi obećana pomoć bila isporučena, ona bi, po svojoj vrednosti, bila neznatna u odnosu na ogromnu premoć nemačke vojske. Pokazalo se da Amerikanci nisu pružili onu pomoć kojom je mogao da se zaustavi nacizam u Evropi, a mnogi američki novinari su počeli da dovode u pitanje savest nacije, naglašavajući pri tom nepotrebne, ali ogromne, jugoslovenske žrtve i razaranja zemlje.

		PREVRTLJIVI HRVATI Kasnije, tokom Drugog svetskog rata, kada je Hrvatima postalo jasno da su se opredelili za stranu gubitnika i da će mnogi od njih morati da stanu pred lice pravde, oni su ponovo dezertirali i prilazili Sovjetima i komunistima, ovog puta pod izgovorom da su "bili pogrešno vođeni", ili "da su živeli pod srpskom represijom'. Srpski politički prvaci u inostranstvu bili su ogorčeni zbog izdaje Hrvata i mnogi od njih odlučili su, da u bilo kakvoj budućoj Jugoslaviji, Hrvati treba da budu kažnjeni zbog izdajstva, ili isključeni iz jugoslovenskog saveza.

Uloga koju su politički faktori odigrali u vojnom porazu Jugoslavije značajnija je od uloge koju su ti isti faktori imali u bilo kom drugom ratu u Evropi. Uprkos vojnoj podređenosti, jugoslovenska vojska je mogla da nastavi svoj otpor za još duži period, pod uslovom da se suprotstavljala samo nemačkom zavojevačkom prodiranju, da je bilo očuvano unutrašnje jedinstvo zemlje i da nisu postojali separatistički i antirodoljubivi faktori. Sve to je nacističkim stratezima i Hitleru bilo dobro poznato, pa su u pripremama za rat protiv Jugoslavije pažljivo stvorili neviđenu spregu međuzavisnosti i uzajamnog preklapanja političkih i vojnih faktora. Propagandna paljba protiv probritanske Vlade Jugoslavije, počela je već prvog dana od njenog osnivanja, odnosno od 27. marta 1941. godine i okončala se tek onda kada je Jugoslavija opustošena vojno i razorena kao državna celina.

Istovremeno, Nemci su podsticali separatističke zahteve jugoslovenskih manjina, kao na primer folksdojčera organizovanih kao peta kolona, hrvatskih separatista kojima je obećana nezavisna država i koji su se priključili ustaškim redovima, mađarskih separatista kojima su obećani delovi preversajske Mađarske, Bugara kojima su obećani delovi Makedonije od vremena pre balkanskih ratova i konačno, Italijana kojima su obećani čitava Dalmacija i delovi zapadne Jugoslavije. Preuzimanjem kontrole nad ovim susednim zemljama, nacisti su krenuli sa formiranjem antijugoslovenskih diverzantskih snaga i planiranjem budućeg rušenja Jugoslavije kao državne celine. Nemci su, pre svega, i pouzdano računali sa hrvatskim separatizmom.

Velikih posledica koje dezertiranje ostavlja u svim armijama nije bila pošteđena ni jugoslovenska vojska. U ovom kontekstu, treba da se prisetimo da je do pada Austro-ugarskog carstva u Prvom svetskom ratu došlo i zbog nepouzdanosti Hrvata koji su tu osobinu potvrdili i kod dezertiranja tokom rata koji je počeo 1941. godine. ("Nismo bili ravnopravni", ili "U toj zemlji prema Hrvatima se nije postupalo na pošten način").

Sutra: Uzroci poraza vojske Jugoslavije