[an error occurred while processing this directive]  

[an error occurred while processing this directive]  

I n t e r n e t   i z d a n j e

Sreda, 8. 10. 2003.

 
 
[an error occurred while processing this directive]

vesti dana

arhiva

vaša pisma

istorijat

redakcija

kontakt

pomoć

pišite nam


Zidine manastira Milentija kriju mnoge tajne

Uzidano dete čuvalo svetinju

Arheolozi nisu mogli ni da pretpostave da će pronaći dokaz surovog običaja. Rozeta iz crkve biće izložena u Njujorku

Naredne godine u Metropoliten muzeju u Njujorku biće održana izložba o srpskoj srednjovekovnoj umetnosti. U kompleksu priprema za organizaciju uključeni su muzeji u Beogradu i Kruševcu. Na put kreće i velika rozeta, ukras manastira Milentija, čiji su ostaci u istoimenom selu, trinaest kilometara od Brusa prema Aleksandrovcu.

Arheolog Ljubiša Vasiljković kaže da je crkva u okviru manastira građena krajem 14-tog veka, ktitor je i danas nepoznat, a u sklopu manastira pronađeni su ostaci više zidina i građevina.

"Manastir je poznat po rozeti sa stilizovanom volovskom glavom, što je iz korena promenilo dotadašnja shvatanja da se na arhivoltama crkvenih građevina moravske škole pojavljivao samo biljni i geometrijski element"- kaže Vasiljković. Najveću tajnu krije građevina koja se nalazila dvadesetak metara zapadno od crkve. Arheolozi nisu mogli ni pretpostaviti da će pronaći materijalni dokaz surovog običaja, za koji se verovalo da postoji samo u najtragičnijim pesmama narodne poezije.

"Radi se o motivu žrtvovanja ljudskih bića u cilju uspešnog podizanja građevina. Naime u donjem delu zapadnog zida pronađena je mala, vrlo pažljivo ograđena niša, u kojoj se nalazio kostur deteta. Skelet je ležao na leđima, kao pri normalnom sahranjivanju, a dete je moglo da ima najviše sedam godina."-objašnjava Vasiljković. Do ovog pronalaska arheološka istraživanja potvrdila su postojanje ovakvog običaja samo u drevnom palestinskom gradu Megidonu, gde su u građevinama otkriveni skeleti žena sa decom i jedne petnaestogodišnje devojčice.

Talasoni

Običaj uziđivanja dece u građevine kasnije je ublažen, pa se svodio na to da majstori prilikom gradnje kuće koncem izmere senku neopreznog prolaznika, koji je dozvolio da mu senka padne u temelje. Taj konac bi uzidali u građevinu, a žrtva je umirala u nekom kratkom roku, dok bi njena duša ostajala trajno vezana za objekat. Kako nam Vasiljković objašnjava Talason je nanosio zlo samo onome ko bi pokušao da ošteti zidine.

Predanja su zabeležena i kod Slovena i Germana, a među legendama najpoznatija je o zidanju Novgoroda i tvrđave Đetinjec, zatim o zidanju Skadra na Bojani ili detalji romana "Na Drini ćuprija". Srpski narod u to vreme verovao je da je svakoj građevini potreban duh zaštitnik, talason, koji nastaje od duše osobe uzidane u građevinu.

Ostaci manastira i prelepe rozete pronađeni su na posedu Radiča Postupovića, koji je tu živeo u Lazarevo vreme. "Može biti da je on bio taj vlastelin koji je podigao utvrđenje, što nije dokazano. Kažu još i da se iza tog imena možda krije Oblačić Rade, Rajko od Rasine ili neki drugi epski junak, kao Orlović Pavle"- objašnjava Vasiljković i dodaje da kamena plastika koja putuje u Njujork, predstavlja najlepši primer takve dekoracije u srpskim srednjevekovnim crkvama.

N.E.S.


vesti po rubrikama

^ljudi i događaji

15:16h

Ibro Hamidović sa Pešteru, tvrdi: Mleko bolje od Alpskog, sir ravan Francuskom

15:42h

Zidine manastira Milentija kriju mnoge tajne

16:03h

U pogonu za proizvodnju kompjuterskih delova, Ariljci vrednoćom oduševili vlasnike Nemce, ali…

16:39h

U veterinarskoj stanici porodice Videnović u Zaječaru

 
 


     


FastCounter by LinkExchange