[an error occurred while processing this directive]  

Izdaje NIP „GLAS” a.d.
„GLAS JAVNOSTI“ d.d.

Vlajkovićeva br. 8, Beograd, Jugoslavija

[an error occurred while processing this directive]  

I n t e r n e t   i z d a n j e

Utorak, 30. maj 2000.

 
 
[an error occurred while processing this directive]
 

rubrike

politika

društvo

ekonomija

svet

hronika

reportaža

kultura

sport

feljton

intervju

slobodno vreme

   
 

video galerija

[an error occurred while processing this directive]


Glavni meni:
 -vesti dana
 -arhiva
 -vaša pisma
 -istorijat
 -redakcija
 -kontakt Kako da koristim ovaj sajt? Pošaljite nam pismo... Vesti dana Arhiva Vaša pisma Istorijat našeg lista Redakcija Stupite u kontakt sa nama


Links

Srpsko nasleđe

Glas nedelje

SINA

SNAGA


29. May 2000 17:19 (GMT+01:00)

Mileta Simić iz Malog Požarevca već 40 godina se bavi rodoslovima

Mutili i s prezimenima

Sredinom prošlog veka knez Aleksandar Karađorđević naredio Srbima da ne menjaju prezimena

Ako kojim slučajem upoznate Miletu Simića iz Malog Požarevca, kod Beograda, možete saznati i nešto više o svom poreklu. Ovaj nesvršeni student istorije do te mere je usavršio svoj zanat da će vam tačno reći iz kog kraja i približno koje godine je vaša familija došla u određeni kraj, da bi usput upoznali i mnogorodnih lepota ovog posla.

Recimo, gotovo je nepoznat podatak da su sredinom pretprošlog veka stalne promene prezimena kod Srba stvarale probleme poreskim, sudskim, policijskim vlastima, kao i školstvu i crkvi. Otuda je knez Aleksandar Karađorđević 1851. godine jednim aktom naredio uspostavljanje trajnih prezimena po najstarijim i najznačajnijim precima.

Inače, srpska prezimena su do 1851. godine nalikovala najviše ruskim prezimenima. Jedinstveni primerak ove činjenice je vladika Njegoš - odnosno, Rade Tomov Petrović. Pa ipak, Srbi su nerado menjali prezimena i ustaljene običaje. Uredbi kneza Aleksandar Karađorđevića trebalo je čitavih pola veka da zaživi u našem narodu, i tek oko 1900. godine prezimena su ustaljena.

Najčešća srpska prezimena

Najčešća srpska prezimena su Petrović, Jovanović, Nikolić, Đorđević. Simić to objašnjava činjenicom da su to ustaljena srpska imena predaka, ali ne bi trebalo zaboraviti ni na to da je reč o imenima svetaca - svetog Petra, svetog Jovana, svetog Nikole i svetog Đorđa.

To bi bio uvod u priču o Srbima i njihovim prezimenima.

- Naši preci nosili su prezimena uglavnom po svojim očevima, ređe po dedi ili pradedi. Kad nije bilo očeva, nosili su prezimena i po svojim pramajkama kao na primer Sinđelija (Sinđelići). Ima i slučajeva kada su porodična zanimanja određivala prezimena: Popovići (popovi), Kovačevići (kovači) - kaže Simić, koji je ovim poslom počeo da se bavi inspirisan pričom svoje babe Ruže.

Naime, njena istorija razlikovala se od one koja se nalazila u udžbenicima. Po njenoj priči uradio je rodoslov svoje porodice, a kasnije i svih porodica iz Malog Požarevca. Pa kako izgleda uraditi rodoslov neke familije? Kao prvo treba otići u mesto gde su živeli preci. Zatim, sa najstarijim potomkom razgovarati o njegovim saznanjima. Posle toga u mesnoj crkvi ili kancelariji proučiti popisne knjige, da bi se na kraju sve arhivski obradilo i našlo ko je poslednji upisani predak u knjigama, a to je otprilike 300 godina unazad.

Da bi usavršio ljubav prema ovom poslu, Sima je studirao istoriju i postao odličan prijatelj i saradnik prof. dr Radoša Ljušića, i nemačkog istoričara Mihaila Bestflajša iz Getingena, za koga je pisao potrebnu istorijsku arhivsku građu iz ovih krajeva. I tako jedan po jedan rodoslov, da bi došao do broja od oko 150.

Među njima tu je i rodoslov Hajduk Veljka Petrovića, čiji potomci danas žive u Duboni, Janka Gagića - Buljubaše, posečenog 1804. godine, a njegovi potomci žive u Parcanima u Boleču, porodice Petrović iz Njeguša, čiji proterani potomci žive u selu Vlaški kraj Mladenovca, rodoslov poznatog disidenta iz 1987. godine "zborničkog vojvode" dr Bogdana Antića, fudbalera "Crvene zvezde" Vladana Lukića, novinara Dobrice Gajića, TV spikera Slobodana Bukvića, Kojića iz Lapova... Trenutno radi rodoslov Dragoljuba Draže Mihailovića, kao i Nikole Kalabića, koji je bio poreklom iz Podnovlja kraj Doboja.

Period posle Drugog svetskog rata uveliko otežava istraživanje o srpskim prezimenima. Rušene su crkve, od SPC oduzete matične knjige... Tu je i primer manastir Rainovac, gde je Simić pokušao da u nagorelim zapisima pronađe nešto više o porodicama iz tog kraja. Međutim, poznato je da je po dolasku komunista arhiva spaljena, a kaluđeri pobijeni.

- Mi smo narod koji na žalost nema kulturu poštovanja svojih predaka. Na osnovu dvodecenijskog iskustva, mogu da kažem da su u Srbiji retki ljudi koji znaju svoje pretke, posle trećeg kolena. Gotovo u svakom mestu u koje sam bio, nalazio sam grobove predaka u šipražju i korovu, često i bez obeležja - kaže Simić, koji se pored naučno-istraživačkog rada na poreklu bavi i pisanjem porodičnih monografija.

D. Alempijević


vesti po rubrikama

^reportaža

17:19h

Mileta Simić iz Malog Požarevca već 40 godina se bavi rodoslovima

17:44h

U italijanskom gradiću Forino javna kuća za starije od 70 godina

     


     


FastCounter by LinkExchange